Kiedy uczeń do 26 lat nie ma składek ZUS
Podstawą jest ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych: osoby do ukończenia 26 lat, które mają status ucznia lub studenta, nie są objęte obowiązkiem ubezpieczeń z tytułu umowy zlecenia. Dotyczy to też składki zdrowotnej, bo uczeń zwykle jest ubezpieczony przez rodzica. Warunek jest dwustopniowy.
| Warunek | Co sprawdzasz | Dokument do akt |
|---|---|---|
| Wiek | Skończone mniej niż 26 lat w dniu wypłaty i w okresie umowy | Data urodzenia w umowie i w oświadczeniu |
| Status | Uczeń szkoły albo student, ważny w dniu podpisania | Legitymacja szkolna lub studencka albo zaświadczenie |
| Rodzaj umowy | Zlecenie lub umowa o świadczenie usług | Treść umowy |
Oficjalne zasady znajdziesz na stronie ZUS, w części dla płatników. Jak potwierdzić sam status, opisuje poradnik zlecenie z uczniem ZUS i legitymacja.
Przykład z liczbami, gdy uczeń kończy 26 lat w trakcie umowy
Biuro rachunkowe podpisuje zlecenie od 1 stycznia do 30 czerwca 2027 z studentką, która skończy 26 lat 12 marca 2027. Umowa to 15 godzin tygodniowo po 31,40 zł brutto.
Miesięczne wynagrodzenie: 15 razy 4,33 razy 31,40 zł, czyli około 2 040 zł.
| Okres | Składki firmy | Koszt firmy miesięcznie |
|---|---|---|
| Styczeń i luty | Brak | około 2 040 zł |
| Marzec | Od dnia po urodzinach, część miesiąca | około 2 040 zł plus składki za część miesiąca |
| Kwiecień do czerwca | Tak, jak przy zwykłym zleceniobiorcy | około 2 405 zł |
Składki pracodawcy przy zleceniu to w przybliżeniu emerytalna 9,76%, rentowa 6,5% i wypadkowa około 1,67%, razem około 18% wynagrodzenia, czyli 365 zł przy 2 040 zł. Do tego dochodzi po stronie zleceniobiorcy składka zdrowotna i składki pracownicze, więc na rękę studentka dostaje mniej. Stawka wypadkowa zależy od firmy, dlatego traktuj kwotę jako szacunek i sprawdź ją w deklaracji ZUS swojej firmy.
Wniosek dla pracodawcy jest prosty. Jeśli umowa ma trwać dłużej niż do dnia urodzin, wpisz tę datę do kalendarza przed podpisaniem, a nie po pierwszej korekcie rozliczenia.
Co jeszcze kończy zwolnienie poza wiekiem
Wiek nie jest jedyną granicą. Zwolnienie wygasa też, gdy:
- uczeń kończy szkołę i nie zaczyna kolejnej, na przykład po maturze bez studiów,
- student zostaje skreślony z listy albo kończy studia i nie ma nowego kierunku,
- umowa zmienia charakter na stosunek pracy, bo grafik i kierowanie pracą wskazują na etat.
W przerwie wakacyjnej między szkołą a studiami sytuacja bywa sporna, dlatego rozsądnie jest poprosić o zaświadczenie o przyjęciu na studia. Pełna lista błędów jest w poradniku umowa zlecenie z uczniem dla pracodawcy.
Czy uczeń poniżej 18 lat też jest zwolniony ze składek
Tak, wiek 16 i 17 lat nie zmienia zasady 26 lat. Dodatkowo umowa wymaga zgody rodzica i grafiku w limitach młodocianych: w roku szkolnym do 12 godzin tygodniowo i 2 w dniu z lekcjami, w wakacje do 35 godzin tygodniowo i 7 dziennie, nigdy między 22 a 6. Zlecenie z kandydatką poniżej 18 lat opisuje strona zatrudnienie nieletniego ze zgodą rodzica, a nowy dorosły pracownik po osiemnastce to temat tekstu praca po 18 urodzinach.
Czy brak składek oznacza brak podatku
Nie. Zwolnienie ze składek nie jest zwolnieniem z PIT. Uczeń do 26 lat ma od 2019 roku zerowy PIT od przychodów ze zlecenia, ale tylko jeśli złoży oświadczenie i mieści się w limicie rocznym. Firma wystawia PIT-11 i trzyma oświadczenie w aktach. Obowiązki i termin do końca lutego opisuje tekst PIT-11 dla ucznia na zleceniu. Skala ulgi i limit zmieniają się w przepisach, więc sprawdź aktualne zasady na stronie Krajowej Informacji Skarbowej.
Najczęstsze błędy firm przy uczniach w wieku 25 i 26 lat
- Brak daty urodzin w umowie, więc nikt nie pamięta o granicy.
- Brak oświadczenia o statusie na dzień podpisania umowy.
- Przedłużenie umowy tą samą kwotą bez ponownej oceny wieku.
- Założenie, że student zaoczny i dzienny mają różne zasady, choć dla zwolnienia liczy się status, nie tryb.
- Rozliczenie całego miesiąca bez składek, choć urodziny wypadają w jego środku.
Przy większej liczbie uczniów warto trzymać prosty arkusz z kolumnami: imię, data urodzin, dzień 26. urodzin, wygaśnięcie legitymacji, koniec umowy.
Jak portal skraca tę pracę
W PracaDla17Latki składasz ofertę z zadaniami, godzinami i stawką, kandydatka aplikuje, a zgodę rodzica przy niepełnoletniej załatwia zespół serwisu. Wzór umowy i lista dokumentów są pod ręką, więc nie składasz papierów od zera. Policzysz koszt grafiku w kalkulatorze na stronie dla pracodawców, a pełną ścieżkę od wieku do umowy opisuje strona zatrudnienie ucznia od 16 lat ze zgodą rodzica. Plany od 99 zł netto miesięcznie są w cenniku.
Do kiedy uczeń nie płaci składek ZUS na zleceniu
Do ukończenia 26 lat, o ile ma status ucznia lub studenta. Po 26. urodzinach albo po zakończeniu nauki umowa zlecenia jest objęta obowiązkowymi składkami. Datę urodzin warto zapisać w umowie jeszcze przed podpisaniem.
Czy uczeń do 26 lat płaci składkę zdrowotną na zleceniu
Nie, przy statusie ucznia lub studenta zwolnienie obejmuje też zdrowotną z tytułu tej umowy. Uczeń jest zwykle objęty ubezpieczeniem przez rodzica. Po utracie statusu lub po 26 latach składka zdrowotna obowiązuje.
Co jeśli uczeń kończy 26 lat w trakcie umowy
Od dnia po urodzinach umowa jest rozliczana ze składkami, a wcześniejszy okres pozostaje bez nich. Przy 15 godzinach tygodniowo i stawce 31,40 zł koszt firmy rośnie o około 365 zł miesięcznie. Zweryfikuj rozliczenie w ZUS.
Czy student zaoczny też jest zwolniony ze składek
Tak. Liczy się status studenta i wiek poniżej 26 lat, a nie tryb studiów. Do akt trafia legitymacja albo zaświadczenie z uczelni.